Putevima svile i piva kroz istoriju grada: Kako je nastao Novi Sad - na Klisi naselje Stari Petrovaradin...
Dunavski mulj i ilovača skrivaju ostatke prethodnih kultura, starih i šest vekova
Na levoj obali Dunava koji je baš tu pravio dvostruku okuku nastao je grad Novi Sad.
Bio je to močvaran, često plavljen i nezdrav predeo, oštrih zima, vetrovitih proleća i jeseni, i žarkih leta, prepunih komaraca i drugih insekata, prenosi visitns.rs.
Takav ambijent nije bio prijatan za život, ali je presudio njegov povoljan geografski položaj.
Dunavski mulj i ilovača skrivaju ostatke prethodnih kultura, starih i šest vekova – neolitski ratari, ribari i lovci bronzanog doba, a potom i Jazigi, Sarmati, Rimljani, huni, Ostrogoti, Gepidi, Sloveni, Mađari.
Pre nego što će Turci zavladati ovim predelima u XVI veku, na mestu današnje Klise nalazilo se naselje Vašaroš Varad ili Stari Petrovaradin.
Preko puta Kamenice, na lokalitetu današnjeg naselja Telep, bilo je selo Sent Marton, koje se naslanjalo na Stari Futog.
Između Starog Petrovaradina i Sent Martona, na prostoru današnje Grbavice, bilo je seoce Bakša.
Na severoistok su se prostirali Gornji i donji Zajol, danas Sajlovo.
Preko puta Dunava, na temeljima antičkog utvrđenja Kuzum na Petrovaradinskoj steni, ugarski kraljevi su podigli novo utvrđenje i tu naselili cistercite, monahe iz Šampanje.
Uz tvrđavu i opatiju raslo je mesto Belakut, nazvano po ugarskom kralju Beli, ali se ovo ime vremenom izgubilo, a naselje je dobilo novi naziv – Petrovaradin.
Petrovaradinska tvrđava predstavljaće presudan faktor za nastanak i razvoj Novog Sada.
Prvi pisani trag o postojanju naselja na mestu Novog Sada potiče iz 1694, kada je austrijski general Engelshofen napisao izveštaj o dovršetku mostobrana sa bačke strane Dunava.
Ovo naselje se tada nazivalo Racka varoš, Srpski grad, predgrađe Petrovaradina, Petrovaradinski šanac – i tako je bilo sve do 1748.
Prvi stanovnici bili su graditelji mostobrana, a uz njih i trgovci snabdevači Tvrđave, što govori o tome koliko je nastanak Novog Sada bio zavisan od razvoja ovog austrougarskog utvrđenja. Kovači, krčmari, kasapi, pekari, krojači, majstori svih zanata koji su u ono vreme “išli uz vojsku” i od nje živeli, dolazili su sa raznih strana, i ovde donosili svoju kulturu, jezik, veru, tradiciju i navike, ali i emocije, sudbine, iskustva i životna ubeđenja, prenosi visitns.rs PROČITAJTE CEO TEKST NA LINKU.
izvor: visitns.rs, foto: Stare fotografije Novog Sada